"Nội hóa" doanh nghiệp FDI

Kinh tế — 04/09/2010

Quảng cáo tài trợ: Nhà đất Hà Nội, Cho thuê văn phòng, Cần bán chung cư

Sau thời kỳ thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) quá thiên về lượng, các chuyên gia kinh tế cảnh báo cần tránh xảy ra tình trạng sau khi doanh nghiệp FDI rút vốn, để lại cho Việt Nam các nhà xưởng “chết”. Muốn vậy cần thực thi chiến lược “nội địa hoá” doanh nghiệp FDI.

Tiến sĩ Nguyễn Phi Lân, Vụ Dự báo - Thống kê tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước, khuyến cáo, thực tiễn chuyển giao công nghệ của doanh nghiệp FDI cho doanh nghiệp trong nước đang báo động. Tại nhiều địa bàn trọng điểm có dự án FDI, hầu như không diễn ra quá trình chuyển giao công nghệ. Nếu có thì chỉ “nhỏ giọt”, như  tại TP HCM và Bình Dương.

Phó Viện trưởng Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (Bộ Kế hoạch - Đầu tư) Nguyễn Đình Cung nhận xét, nhiều năm qua, các cơ quan quản lý kỳ vọng doanh nghiệp FDI chuyển giao công nghệ cho khu vực trong nước, trong khi thiếu chính sách ràng buộc trách nhiệm. Phải dựa trên quy mô vốn, lĩnh vực hoạt động của dự án FDI, mà đưa ra tỷ lệ chuyển giao công nghệ.

Cần tạo mối liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp FDI và nội địa (Ảnh: Q.Chi)

Quan điểm của giáo sư Nguyễn Mại, để đẩy nhanh quá trình “nội hóa” doanh nghiệp FDI, Chính phủ cần tạo mối liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp nội địa bằng cách ban hành những chỉ dẫn rõ ràng, gắn với các quy định cụ thể về lĩnh vực, ngành nghề; dự án cần tăng cường liên doanh. 

Đặc biệt, đã đến lúc Bộ Kế hoạch - Đầu tư phải tham mưu Chính phủ có chính sách khuyến khích doanh nghiệp trong nước mua hoặc sáp nhập với các doanh nghiệp FDI. Để quá trình này diễn ra nhanh và thuận lợi, hệ thống pháp lý cần đồng bộ, không khập khiễng như hiện nay- thể hiện rõ qua quan điểm, nhận thức không thống nhất giữa các cơ quan hoạch định chính sách trong quá trình hoàn thiện hệ thống pháp lý thu hút vốn FDI.

Giao dịch nhỏ nhưng thú vị

Hoạt động mua bán doanh nghiệp FDI hiện chưa sôi động. Thị trường mới ghi nhận một số thương vụ điển hình, như Công ty CP Anco, mua lại nhà máy sữa tại Ba Vì của Tập đoàn Nestlé (Thuỵ Sỹ); Công ty CP doanh nghiệp trẻ Đồng Nai, mua Công ty Cheerfield Rama (Hàn Quốc); Công ty CP Kinh Đô mua Công ty kem Wall"s của Tập đoàn Unilever (Anh)… 

Theo đánh giá của Công ty Avalue Vietnam, năm 2009, các thương vụ doanh nghiệp trong nước mua lại doanh nghiệp hoặc một bộ phận doanh nghiệp nước ngoài mới chiếm 4,62% tổng giao dịch mua bán, sáp nhập doanh nghiệp. Tuy nhiên, đây là điều thú vị và sẽ tăng trưởng trong năm 2010.